Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Trees.
Afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij Marja.
Zwervend door de Youtube-jungle werd mijn aandacht getrokken door een muziekgenre en een instrument in een combinatie die ik nog niet kende. Het instrument is al een paar keer langsgekomen in mijn blogs.
De HandPan Shop zegt: De HandPan drum: De HandPan drum is voor sommigen nog een onbekend instrument. Voor diegenen die hem wel kennen is het hét instrument van de 21e eeuw. En niet zonder reden: veel mensen worden geraakt door het unieke, warme geluid en de ongekende muzikale mogelijkheden van dit prachtige instrument.
Het genre is klassiek, en dat stuk is geschreven door J.S. Bach voor onbegeleide cello.
Het wordt gespeeld door Laurent Sureau (Facebook).
Laurent Sureau - J.S. Bach: Prelude Suite For Cello N°1 G Maj:
Toen ik dit beluisterde, verscheen in de zijbalk een bekende titel, die ik daarna maar even aanklikte uit nostalgische nieuwsgierigheid. De pianist was bij deze opname 14, meldt hij.
Luca Sestak - Swanee River Boogie Woogie:
Luca Sestak (de / Facebook) is inmiddels een stukje ouder, en heeft zijn beroep gemaakt van het pianospelen.
Hij geeft aan dat hij hier zijn eigen arrangement speelt van de klassieke Swanee River Boogie van Albert Ammons (nl) (1907 – 1949). Beide leerden op jonge leeftijd pianospelen.
De naam is afgeleid van de Suwannee River die in een toenmalige spelling voorkomt in de song Old Folks at Home van Stephen Foster (nl) (1826 - 1864), die ook wel "the father of American music" genoemd wordt.
Over Foster's leven is de film Swanee River gemaakt, waarin de in Litouwen uit een Russisch-Joodse vader geboren Al Jolson (nl) gegrimeerd als zwarte optreedt.
Niet een live-video, maar wel beelden van Albert Ammons, waarin hij drie versies van Swanee River Boogie speelt in de studio; de derde werd op de markt gebracht in 1946.
Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Trees.
Afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij Marja.
Ik weet niet of hij vanonder Trees' "kikkerknop" vandaan kwam, maar ineens was hij daar weer: Clarence "Frogman" Henry (nl).
Die ouwe song, I Don't Know Why I Love You But I Do (nl), die in 1961 onder verschillende titels is uitgebracht, hoorde ik voor het eerst op mijn kamertje via de Engelstalige Radio Luxemburg terwijl ik zat te ploeteren op de schriftelijke cursus Radiotechniek van PBNA, die ik uiteindelijk niet heb afgemaakt.
Ik woonde toen bij mijn grootouders en had mijn eerste baantje. Mijn leeftijd was, zoals we dat soms op het platteland zeggen, "tussen big en zwien", maar dan in een gevorderd stadium. Mijn liefdesleven was wisselvallig, zoals dat dan gaat, en daar paste dit lied soms wonderwel bij. Nou ja, later was die titel soms actueel, maar dan minder heftig, filosofischer.
Ik vond een videoclip van een live-optreden; ik had hem alleen nog op foto's gezien.
Clarence "Frogman" Henry - I Don't Know Why I Love You But I Do:
Hoe die man aan die gekke bijnaam komt? Blijkbaar heeft hij ooit, in 1955 (hé, toen was ik 12!), toen hij nog volstrekt onbekend was, een liedje met wat gekke stemmetjes gedaan, en herkende een platenbobo daar een kikkerstem in. Dat leverde hem een platendeal op! Die song was: Ain't Got No Home. Hij vertelt er zelf over: Clarence "Frogman" Henry - Talks about "Ain't Got No Home".
In de videoclip met tekst die ik koos, duikt een foto op van een blanke gitarist, waarvan ik geen idee heb wat die er mee te maken heeft, maar in een andere, korte en abrupt eindigende clip zingt The Frogman het live: Clarence 'Frogman' Henry: Ain't got a home.
DJ not-I (Clarence "Frogman" Henry / Queens Of The Stone Age) - Ain't Got kNOw Home:
Met dezelfde titel, Ain't Got No Home, maar in een heel ander genre een heel andere song van Woody Guthrie (nl), die veel invloed heeft gehad op o.a. Bob Dylan.
Woody Guthrie - I Ain't Got No Home In This World Anymore:
Mensen die uitsluitend "Algemeen Beschaafd Nederlands" tot zich wensen te nemen, verzoek ik rechtsomkeert te maken.
Dit gaat namelijk over aspecten van mijn leven, waarin ik zowel in kerkelijke, wetenschappelijke, medische als ambachtelijke en volkse kringen heb vertoefd.
Soms is het taalgebruik dan minder salonwaardig, maar kan toch zeker geschaard worden onder Algemeen Begrijpelijk Nederlands.
's Morgens onder de douche stromen mijn gedachten vaak vrijuit. Zo trof mij nu de klankverwantschap tussen prisma en klysma.
De meeste mensen weten, denk ik, wat de optische werking van een prisma is, of kennen in elk geval het natuurverschijnsel regenboog.
Het ezelsbruggetje dat ik gebruik om de (volgorde van) de kleuren te onthouden, is: ROGGBIV - Rood, Oranje, Geel, Groen, Blauw, Indigo, Violet. Zo onthoud ik ook de volgorde van de vliegers in mijn grotendeels zelfgemaakte vliegertrein, hier in actie op Schiermonnikoog in april 2017.
Ik heb geen idee hoeveel mensen te maken hebben gehad met een klysma. Ook al werd in Patty's Fort destijds uitgebreid de darminhoud van deze "ster" via de TV aan den volke getoond, is een klysma nou typisch een medisch onderwerp.
Om die redenen heb ik er in mijn jonge jaren meermalen mee kennisgemaakt, en ik vond het niet aangenaam. Terugblikkend, door de nu ontdekte klankverwantschap met het prisma, associeerde ik het met de volkse kreet die ik ooit hoorde gebruiken om aan te geven hoe erg iemand in de penarie zat: "Hij scheet zeven kleuren stront!" En daar zit nog een parallel in: ook aan de regenboog worden zeven kleuren toegekend...
Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Trees.
Afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij Marja.
Ik weet niet meer waar ik naar zocht toen ik dit vond: een soort muziek waar ik altijd blij van word: steeldrum! (nl). Er zijn verschillende types instrumenten, waarvan hier een overzicht.
Er was ook een bijzonder verhaal bij: een mevrouw die op haar vierde al klassieke pianolessen had, en op haar elfde had ze les op trombone.
Maar: I love playing the steel drum. When I first heard this instrument, I was studying jazz trombone and concert euphonium performance in college in Southern California. There was a steel drum ensemble at my school and my feet lifted off the ground, and my ears carried me upstairs to where they were rehearsing. When I heard those Caribbean rythyms and the melody of pan music, everything else just seemed to float away. I said to the professor, Ray McNamara, "I want to do this. How do I learn to play this instrument? He said, "Join this steel band." The year was 1997. My life changed forever.
Ze heet Mollee Craven; lees haar verhaal op haar website, of op facebook. Ze is beroeps en speelt op bruiloften en partijen, soms solo, soms met een band of een andere muzikant.
Het eerste nummer dat ik hoorde was me bekend, althans qua melodie. Even opgezocht: het is bekend geworden met de titel Spanish Eyes, maar was oorspronkelijk een instrumental van het Duitse orkest van Bert Kaempfert (nl), en heette toen (1965) Moon Over Naples, Italië dus.
De eerste vocale versie (ook 1965) was van de Oostenrijkse zanger Freddy Quin (nl), met de titel "Spanish Eyes". De platenmaatschappijen van beide artiesten hebben er flink ruzie over gehad, maar in 1976 hebben ze het blijkbaar toch samen opgenomen.
Freddy Quinn & Orchester Bert Kaempfert - Blue Spanish Eyes:
Nou is dat natuurlijk dikke nostalgie voor mij, ook vanwege de vele covers, maar ik kwam hier via een vrolijker uitvoering, en die komt nu.
Deze opname is gemaakt bij een bruiloft in Californië in 2010. Mollee Craven op Steeldrum speelt samen met Ray McNamara - Cajon en Nick Moore - Ukulele. Ze maken alledrie deel uit van de Big Bamboo Steel Band, die naargelang de omstandigheden kan bestaan uit 2 tot 20 muzikanten...
Mollee Craven, Nick Moore & Ray McNamara - Spanish Eyes:
Een andere beroemde melodie is: Guantanamera, ook heel veel gecoverd. Hier eindigt het een beetje abrupt, maar ik ga er straks nog even op door.
Mollee Craven - Guantanamera (Steel Drums):
Uit Wikipedia over Guantanamera (nl): "(Spaans: vrouw van Guantánamo) is een Cubaans lied gecomponeerd in de jaren 20 van de vorige eeuw door radiomaker Joseíto Fernández. In 1958 deed de componist Julián Orbón enkele aanpassingen aan het lied zodat het paste bij een gedicht van de vrijheidsstrijder en dichter José Martí. In deze versie werd "Guantanamera" wereldbekend. De Engelse WP zegt (vertaald): "...waarschijnlijk het bekenste Cubaanse patriottische lied. In 1966 werd een versie van de Americaanse vocale groep The Sandpipers, gebaseerd op een arrangement van Pete Seeger, een internationale hit. The Sandpipers - Guantanamera.
De meeste mensen zullen tegenwoordig bij het horen van de plaatsnaam Guantanamo (nl) waarschijnlijk geen blije gedachten hebben, maar meteen schakelen naar het beruchte gevangenkamp Guantanamo Bay, wat eigenlijk een Amerikaanse Marinebasis (nl) is.
Pete Seeger (nl) was een folkzanger en vredesactivist, die tot op hoge leeftijd actief bleef.
Zijn arrangement van Guantanamera was bedoeld om Cubanen en Amerikanen dichter bij elkaar te brengen.
Ik vind hem nog steeds de meest bezielende vertolker van dit lied, een onverdroten voorvechter met als wapens zijn muziekinstrumenten en zijn stem, naast de prachtige melodie waardoor zoveel muzikanten en hun toehoorders gegrepen zijn.
Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Trees.
Afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij Marja.
The Allman Brothers Band (nl) heeft een instrumentaal nummer opgenomen, Jessica.
Het nummer is geschreven door gitarist Dickey Betts. Hij werd geïnspireerd door zijn toen 1-jarige dochter Jessica, die door de kamer kroop, en hij probeerde haar doen en laten te vangen in de melodie.
In die periode was Betts gefascineerd door jazz-gitarist Django Reinhardt (nl), die opnieuw opnieuw gitaar had leren spelen nadat hij ernstig gewond was geraakt bij een brand in zijn woonwagen. De artsen wilden zijn ene been amputeren, maar dat weigerde hij. Zijn linkerhand was blijvend verminkt, zodat gitaarspelen onmogelijk leek. Maar door fanatiek oefenen leerde Django zichzelf weer gitaarspelen, op zijn eigen manier, en werd later erkend als een van de beste gitaristen in zijn genre. Hij leerde ook weer lopen met een stok.
Als eerbetoon aan Django Reinhardt schreef Dickey Betts het nummer Jessica zo, dat het met Django's verminkte linkerhand gespeeld zou kunnen worden.
In het (Engelstalige) artikel Dickey Betts on Writing the Timeless Classic, "Jessica" vertelt hij het allemaal zelf uitgebreider.
De naam Jessica is actueel voor ons, omdat het de roepnaam van mijn dochter is en ze vandaag 50 wordt. Ze is niet van plan het te vieren, appte ze.
Ze is, met dichterlijke vrijheid, naar haar beide oma's vernoemd: zeker de ene oma vond een rechtstreekse vernoeming niet zo'n goed idee.
...en dan schakel je ineens steeds tussen techniek en vaderschap;
op mijn werkplek kon ik haar niet over de vloer laten kruipen...
The Allman Brothers Band - Jessica (1/16/1982 - University Of Florida):
Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Trees.
Afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij Marja.
Zoals in mijn vorige ZOZ aankondigde, ben ik inmiddels 75. We hebben mijn verjaardag doorgebracht in de omgeving van de Waal.
De Cotton Blossom was een varend theater, en de musical volgt het leven van de artiesten, toneelknechten en dokwerkers aan boord, met thema's als raciale vooroordelen en tragische, langdurige liefde.
De musical laat het contrast zien tussen het harde, zware leven van Afro-Amerikanen en het eeuwige, onbezorgde stromen van de Mississipi (nl).
"Ol' Man River" wordt gezongen vanuit het gezichtspunt van een zwarte dokwerker.
De beroemdste versie werd gezongen door Paul Robeson (nl). Hij was een van de eerste zwarten op Rutgers College, en blonk uit zowel sportief als intellectueel. Hij studeerde vervolgens op Columbia University.
Hij werd beroemd door wat hij zowel op cultureel gebied bereikte als door zijn activisme voor burgerrechten. Dat laatste bezorgde hem ook een plaats op de "zwarte lijst" tijdens het McCarthyisme (nl).
Paul Robeson - Ol' Man River:
Een bas als solist was heel ongebruikelijk in een musical, meestal was het een tenor of een bariton, maar dit lied komt het best tot zijn recht met zo'n donkere stem. Veel zwarte zangers hebben het op hun repertoire, zoals Sammy Davis Jr. (nl): Sammy Davis Jr - Ol' Man River.
William Warfield heeft ook in een paar producties van Showboat gezongen: hier zingt hij "Ol' Man River" in het Duits en in het Engels op een Schiller Institute Conference, een internationale politieke en economische denk-tank, onderdeel van het politieke en culturele netwerk Larouche Movement.
William Warfield - Ol' Man River, sung in German!:
Dat ook een vrouw dit lied soulful kan brengen, bewijst Aretha Franklin (nl) tijdens een bijeenkomst in 1994 met president Clinton.
Aretha Franklin - Ol' Man River:
De op 30-jarige leeftijd bij een vliegtuigcrash omgekomen folk/rock singer-songwriter Jim Croce (nl) heeft het ook opgenomen: Jim Croce - Ol' Man River.
Tot mijn verbazing vond ik een opname door een zangeres waarvan ik de naam nog ken van de plaatjes die in mijn jonge jaren bij kauwgum zaten. Ze was toen bekend als filmster: Rosemary Clooney (nl). Ze is, net als ik, ook wat ouder geworden: Rosemary Clooney Ol Man River.
Ook de man waarmee ik mijn eerste Zwijmel plaatste, nam "Ol' Man River" op in zijn privé-studio. Voor mijn Zwijmeldebuut had ik al meermaals iets van hem op mijn blog laten horen: hij speelt "alle" gitaargroepen uit mijn jeugd na!
Eugene Mago - Ol' Man River (The Spotnicks variation):
En zo stroomde de muziek langs, zoals de rivier langsstroomde terwijl we genoten van een paar heerlijke dagen in de omgeving waar Marijke geboren is, waar oude en recente herinneringen aan lief en leed ons omringden. We hadden onze uitstapjes met ons tweeën, naar Persingen en plekken bij de rivier, naar het graf van Marijke's ouders.
En we hadden mensen om ons heen die ons dierbaar zijn. Zoals zwager Nico, die ons fotografeerde bij een niet-geplande, maar zeer gewaardeerde ontmoeting. We aten op mijn verjaardag bij Zarzuela, het restaurant van neef Hein, samen met Nico en (schoon)zus Yolande. Jammer dat we er niet dichterbij wonen...
Nu zijn we weer thuis en het is mooi weer, we zaten alweer tot donker in de tuin! Merel, maan en vleermuizen:
Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Trees.
Afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij Marja.
Dezer dagen heb ik redenen om terug te kijken, want ik hoop de 75 jaren vol te maken, maar het wordt geen groot feest. Er is veel gebeurd, er zijn veel vragen onbeantwoord gebleven, en zullen ook altijd onbeantwoord blijven.
Nee, niet de vraag waarom juist mijn vader ziek moest worden en bijna een maand na mijn eerste verjaardag moest overlijden, een week voordat hij 28 werd: dat is het leven. Wel, hoe mijn leven geweest zou zijn als hij was blijven leven: dat het heel anders geweest zou zijn is evident, niet hoe anders.
Een vraag die misschien nog wel opgelost kan worden, gaat over het huis waar ik geboren ben. Na de begrafenis van mijn tante reden we langs een nostalgische route naar huis. Eerst langs het graf van mijn vader, dan langs zijn geboortehuis, en vervolgens langs mijn geboortehuis. Dat alles binnen 15 kilometer.
Mijn geboortehuis staat er nog, maar is in de loop der jaren uiteraard veranderd. Ik heb het wandbord met de foto van toen, en het telegram over mijn geboorte naar de ouders van mijn moeder is er ook nog.
Twee foto'tjes van mijn trotse ouders. Het is de enige foto waar ik met mijn vader op sta; ik vermoed dat hij hier al ziek was.
Ondanks de oorlog was het blijkbaar nog mogelijk om een aantal babyfoto's te maken.
Toen ik mijn eerste verjaardag vierde, lag mijn vader in het ziekenhuis. Hij stuurde mij een ansichtkaart, die mijn moeder uit mijn kinderknuistjes heeft gered en weer gladgestreken.
Ter gelegenheid van die verjaardag had mijn moeder voor mijn vader een "statiefoto" van me laten maken, met mijn babykrul. Daarna ging de babykrul er af.
De foto was mislukt, dus werd er een nieuwe gemaakt - zonder babykrul. Maar die was pas klaar toen mijn vader al was overleden...
Ik ging pas laat lopen. Mijn moeder vertelde dat een neef van haar op visite was, die vroeg of ik al kon lopen, ik was immers al meer dan een jaar? Nee, nog steeds niet, zei mijn moeder. Toen die oom wegfietste en nog net in de verte te zien was, deed ik mijn eerste zelfstandige stapjes, met een schaterlach!
Rond dat huis was het goed toeven. Kijken naar de geit en de konijnen die blijkbaar soms losliepen. Het huis was in tweeën gedeeld, het andere gezin - van Es of zo iets - had twee kinderen. Ze zitten op dat laatste foto'tje samen in de andere teil. Het meisje herinner ik me als Cobi, ik heb geen naam van haar broertje. Ik was 4 toen we van hier verhuisden. Ik heb de laatste jaren nog wel eens gezocht, maar geen aanknopingspunt gevonden.
Het huis ziet er inmiddels heel anders uit. Het was opgebouwd met witte bakstenen met randen rode baksteen ertussen. Nu is het geel gepeisterd. In de loop der jaren is het verborgen geweest achter grote coniferen, nu is het helemaal zichtbaar. Destijds was het in tweeën gedeeld, waarbij links "ons" pad naar de straat liep, met een hekje.
Ik had een tijd geleden gelezen, dat voor mijn geboortehuis een Stolperstein zou zijn geplaatst. Ik heb het nu met eigen ogen gezien, en waarom dacht ik meteen aan een preek uit 1938, die ooit op onduidelijke manier in mijn bezit gekomen is, en die ik bewaard heb als bedenkelijke curiositeit?
De gegevens die bij de Stolperstein horen, roepen vragen bij me op. Ik las op de site Joods Monument dat Hermann Stein hier gewoond heeft: Hermann Stein (Keulen, 7 januari 1908) was op 22 oktober 1923 in Essen getrouwd. Het echtpaar vluchtte in 1936 vanuit Essen naar Leek, waar ze woonden op het adres E 66, nu Hoofdstraat 241 in Oostwold. Om in zijn onderhoud te voorzien, trok Hermann Stein met een koffer met handelswaar in de omgeving rond. Zijn echtgenote heeft de oorlog overleefd.
Op de site van Museum "Het Joodse Schooltje" lees ik dat Hermann Stein een van de Joden was, die op 27 november 1942 rond 12 uur ’s nachts, op sjabbat-avond werden opgepakt. Ze werden gevangen gezet in het gemeentehuis van Leek en op 28 november naar Westerbork getransporteerd.
Zijn vrouw Ruth Issen werd in februari uit Westerbork gedeporteerd en heeft de kampen overleefd. Zij was de enige overlevende.
Hermann Stein werd op 1 juni 1943 vermoord in Blechhammer (nl), een groot dwangarbeiderskamp, vanaf april 1944 een subkamp van Auschwitz (nl).
Hoewel Stein er niet in genoemd wordt, vond ik een uitgebreid artikel over de omvangrijke Joodse gemeenschap in Leek.
Ik blijf achter met het raadsel of mijn ouders tegelijk met Hermann Stein en zijn vrouw in dat huis gewoond hebben: zij zijn in mei 1942 getrouwd en als toekomstig adres staat op hun trouwkaart: "Oostwold W.", waarbij de W staat voor "Westerkwartier". Was het huis toen ook al opgedeeld, en hebben mijn ouders van mei 1942 tot eind november 1942 dat huis gedeeld met Herman Stein en Ruth Issen?
Ik vond muziek die ik vind passen bij mijn stemming en bij deze geschiedenis. Marijke bracht me op het idee, doordat ze zich een lied van de Griekse zangeres Maria Farantouri (nl) herinnerde. Het is een gedicht, geschreven door
Giorgos Seferis (nl), waarvan Wikipedia meldt: Zijn gedichten ademen een sfeer van diepe melancholie, die wordt veroorzaakt door het besef van het menselijk tekort en de machteloosheid ten aanzien van onderdrukking, machtsmisbruik, geweld en oorlog. Typerend voor zijn literair werk is de alomtegenwoordigheid van het verleden in het heden, niet het minst door de vele verwijzingen en citaten uit de klassieke en de moderne Griekse dichters.
Het is op muziek gezet door Mikis Theodorakis (nl), die we kennen van de Mauthausen cyclus, over het concentratiekamp Mauthausen (nl).
(De ondertiteling kun je aan of uit zetten met een soort pinpas-symbooltje, en met het tandwieltje voor de instellingen kun je de taal kiezen).
