240917 - Oranjekanaal

Het was warm, maar het werd nodig tijd dat ik weer eens een flinke wandeling maakte. Ik heb zo mijn vaste rondje met een keuze tussen groot, gewoon of vlug even.
Het was tijd voor een grote ronde, dat is ongeveer 10 kilometer. Maar de standaardronde voerde me over lange stukken open veld, en ik had geen zin om me in te smeren, wat met deze strakke zonneschijn wel gewenst zou zijn als ik niet wou verbranden.
Een alternatief was om een stuk langs het nabijgelegen Oranjekanaal te gaan en daarna het bos in. Bij de brug van Westenesch zou ik kunnen afslaan en dan beslissen welk vervolg ik zou kiezen uit de verschillende mogelijkheden om met een grote boog weer naar huis te gaan.

Ver voordat ik op dat punt was gearriveerd belde Marijke in jubelstemming. Ze had een test gedaan en een goede uitslag gekregen. Ze had al drie jaar met een apneu-apparaat moeten slapen, en de nieuwe test had uitgewezen dat dat niet meer nodig was! Om gezond te blijven kun je zo′n ding nodig hebben omdat je anders in je slaap een zuurstoftekort kunt oplopen, maar het is wel irritant.
Ik heb contact met mijn mobiel via mijn Bluetooth-oortje, en een wandelend echtpaar keek wat vreemd naar me. Ik heb ze uitgelegd dat ik niet met mezelf liep te praten, maar een prettig telefonisch contact had met mijn vrouw middels de Bluetooth-techniek waarvan ik zelf de administratieve afhandeling van enige patenten heb verwerkt.

Verderop, net voorbij de afslag naar de manege in het bos, kom ik langs de zwaaikom, waar we met een koor en een groep dichters een manifestatie hebben gehad ter gelegenheid van het 150-jarig bestaan van het Oranjekanaal. We droegen en gedichten voor, geschreven ter ere van die gelegenheid.
Mijn gedicht was tegelijk een herinnering aan de tochtjes met mijn moeder, juist omstreeks dit jaargetijde. Mijn moeder plukte heel veel bramen langs de oevers van het Oranjekanaal waar ze potten vol heerlijke jam van maakte. Ik zie mijn moeder nog voor me in haar bruine manchester jasje en een broek die enigszins beschermde tegen de stekelige takken. Ik mocht helpen plukken, maar niet te dicht bij het water want ik was nog te jong voor zwemles.

Oogst
 
 
Daar waar mijn moeder oogstte
in bruine ribfluwelen jas en broek
tussen taaie, stekelige struiken
als de zomer afscheid nam
 
slaat men nu de steile oevers kaal
om het oude jaagpad te herstellen
waar geen paard of schipper nog
een schip zal langs doen gaan
 
Met gesloten ogen zie ik oude foto´s
werkvolk schept de grond in krooien
langs smal plankier zwoegt het omhoog
broeken hangen aan bretels om ´t vege lijf
 
Kanaal met naam ter ere van de koning
kwetsuur in ´t eeuwenoude Drentse land
scheepvaart voor de kachels in de steden
in plaggenhutten schuilt het werkvolk met gezin
 
Rechtsomkeert gaan schepen in de zwaaikom
 
Sluizen die geen schip meer schutten
bruggen niet meer afgedraaid
kanaal dat doodloopt op een duiker
mijn moeder plukt geen bramen meer.  
 
© Gauke Zijlstra, 2006

Aangekomen bij Westenesch werd het nog een andere keuze. Ik besloot rechtdoor te gaan, verder langs het Oranjekanaal. Die keus hield ook in, dat ik pas bij de Sluisvierweg over de brug naar de andere kant kon, maar dat dwong me ook om lekker door te lopen als ik niet over hetzelfde voetspoor terug wilde lopen.
Hier stond het aan beide kanten ook vol braamstruiken, ook op de oever van het kanaal, dat vele meters lager ligt dan het pad.
Ik speurde langs de struiken, liep er naartoe als ik bramen zag, maar wat er hing was niet rijp of al verdord.

Ik wou dat ik nog even met mijn moeder kon praten, al was het maar per telefoon. Tijdens haar tweede huwelijk plukte ze hier nooit meer bramen. En we hebben zoveel "quality-time" gemist, omdat het al gauw fout ging tussen die stiefvader en mij.
Als wij later een serieus gesprek hadden en die man was in de buurt, bemoeide hij zich er altijd mee en maakte ruzie. Ik kan me niet voorstellen dat dat huwelijk haar gebracht heeft wat ze ervan verwacht had. Maar ja, "wat God heeft samengebracht, zal de mens niet scheiden" was haar overtuiging.
Nou wil het verhaal dat het meer de gereformeerde dorpsdominee is geweest die ze heeft samengebracht, door een prachtige brief te schrijven voor de man – gezien een later ingezien epistel van hem kon hij geen goed geformuleerde brief produceren.
En per telefoon? Nu iedereen met een mobieltje rondloopt, en handsfree kunt bellen via je oortje, kun je je niet meer voorstellen dat die dingen toen nog lang niet bestonden en dat zelfs het aantal mensen met een vaste telefoon beperkt was.
Die stiefvader had telefoon in huis omdat hij voorganger was bij de begrafenisvereniging in het dorp en dus "altijd bereikbaar" moest zijn. Een nummer met drie cijfers, een nummer dat ik later in de digitale techniek beroepshalve herkende als een meervoud van twee. Een telefoonnummer uit zo′n periode blijft hangen.

Aldus filosoferend naderde ik weer de brug bij Westenesch.
Dat lange stuk langs die vele braamstruiken leverde niets op, ik had maar twee eetbare bramen gevonden en die ook meteen in mijn mond gestopt toen ik ze vond. Net of alle bramen al voor mijn neus weggeplukt waren.
Ik passeerde de plek waar ik de laatste keer voordat hij overleed mijn meest nabije stiefbroer onverwacht onderweg ontmoette. Zoals alle stiefbroers en -zussen was hij erg op mijn moeder gesteld. Ze was met hen omgegaan alsof het haar eigen kinderen waren.

Ik had nog zo ongeveer 100 meter te gaan tot de brug toen ik iemand zag die een fiets pakte die bij de brug tegen een paaltje stond, een emmertje aan het stuur hing en opstapte.
Een kleine vrouw in een bruin corduroy jasje fietste weg richting Emmen...

240826 Bij de kapper

Zit ik in de kappersstoel en een volgende klant komt binnen. Die moet wachten tot mijn kuif de juiste vorm heeft. Er zat heel wat op deze keer, omdat we even andere dingen aan ons hoofd hadden die eerst weg moesten. Intussen kwam Marijke binnen, die klaar was met boodschappen doen.
De volgende klant, die Richard bleek te heten, liet zich verbinden met de wifi van de kapper en zat te surfen op zijn telefoon.
Plotseling schoot Richard uit zijn slof. Hij vond dat de hele boel weer eens belazerd was en dat er nergens iets van deugde. Het hele repertoire kwam voorbij: covid, van Dissel, Koopmans, Bill Gates, en die Fauci moesten ze de kop van zijn romp trekken en vierendelen. En de regering had alles fout gedaan, en iedereen die braaf de vaccinaties gehaald had was gek. Om over de oversterfte nog maar te zwijgen, dat gaat maar door en wordt onder de pet gehouden.
We kijken op de kalender en zien toch echt het jaartal 2024 staan. Het zit dus wel erg diep.
Marijke vraagt hem waar die agressie van hem toch allemaal vandaan komt.
Mijn kuif is inmiddels klaar, ik reken af en klop de haarresten van mijn kleding. Omdat ik ook in gesprek geraakt ben met Richard, begint de kapper aan de volgende klant, die intussen binnengekomen is.
Richard doceert: virussen komen niet voor bij dieren, alleen bij mensen. Bij dieren zijn het zoönosen, geen virussen.
En 5G is ook levensgevaarlijk: "De wereld wordt één grote magnetron!", briest Richard, terwijl hij zich met Bluetooth heeft laten inloggen via de 5G telefoon van de kapper.
Richard weet niet of hij zelf een telefoon heeft met 3G, 4G of 5G. Nee, daar heeft hij geen verstand van.
Ik vraag hem of hij weet dat een van die zogenaamde bewijzen dat 5G zo gevaarlijk is, afkomstig is uit een document over de kracht die een straaljagerpiloot ondervindt, waar 5G betekent dat het 5 maal de zwaartekracht is, en dat dus niets met telefonie te maken heeft? Nee, dat weet hij niet, vindt hij ook niet interessant. Maar 5G heeft te maken met frequenties van radiostraling!
En Richard gaat verder over zijn virussen. Of ik "dit" wel had gezien op Telegram. Wat de bron van dat artikel was? Hoezo bron? Daar had hij geen idee van, het stond immers op Telegram, dus dat was voldoende. En dat andere artikel, en de hele reeks andere artikelen op internet, dat was toch allemaal bewijs genoeg?
Discussie? Nee, hij had gelijk en wat ik zei was allemaal onwetendheid.

Ik vroeg wat zijn beroep was en welke opleiding hij daarvoor had genoten. Hij was elektriciën en had een opleiding van drie jaar gehad en zo′n 10 jaar ervaring als elektriciën in de bouw.
Zou iemand met een opleiding tot chefkok zomaar zijn werk kunnen doen? Nee, en daarrbij keek hij me verbaasd aan. Hij kon wel koken, maar niet zoals de kok van een duur restaurant.
Of hij begreep hoe zijn telefoon werkt, want dat is toch ook elektrotechniek? Nee, dat ging hem boven de pet. Om zulke ingewikkelde dingen te leren bedenken moest je naar de Technische Universiteit.
Hoe hij dan meer wist over virussen dan Fauci, van Dissel en Koopmans, die daar drie keer zo lang voor opgeleid zijn dan hij voor zijn beroep, en tientallen jaren ervaring hebben in hun vak?
Hij begon weer onstuitbaar te citeren uit zijn artikelen op Telegram en wat dies meer zij…
Marijke zei: "We moeten weg, anders komen we te laat. Geef elkaar maar een hand en ga mee." Richard keek verbouwereerd van de een naar de ander. Ik stak mijn hand uit en we schudden elkaar de hand en wensten elkaar nog een mooie dag.
"Goed zo jongens, tot ziens! Mooie dag!", zei de kapper.

230325 – van Buis via Tor tot Chip

Dezer dagen een bericht dat mij een verrassend inzicht gaf: Gordon Moore is overleden op 94-jarige leeftijd. Weinig mensen kennen zijn naam, maar onbewust heeft vrijwel iedereen te maken met de resultaten van zijn werk. Hij had grote invloed op de ontwikkeling van de moderne elektronica, en grotendeels liep mijn loopbaan daaraan parallel.

De Amerikaan stond aan de wieg van de computerchip en de microprocessor en was daarmee een van de drijvende krachten achter de digitale revolutie in de tweede helft van de vorige eeuw.
"Ik ben begonnen toen we nog niet eens een enkele silicium transistor konden maken en was erbij toen we er 1,7 miljard op één chip kregen", vatte Moore zijn carrière eens samen. "Het was een fantastische reis."

De transistor deed zijn intrede in de gewone wereld kort voordat ik in 1960 van de LTS kwam. Intussen was ik naast de LTS al begonnen aan een schriftelijke cursus Radiotechniek bij PBNA; dat leek me interessant want ik luisterde graag naar muziek. Ik had een oude radio gekregen van een oom. Dat was een toen gangbaar model met radiobuizen. Ook de cursus was nog geheel gebaseerd op radiobuizen.
Voor elektronica was toen nog geen aparte cursus, en ook de computer van de RUG, mijn eerste werkgever, was nog opgebouwd met radiobuizen. Die was ter grootte van een huiskamer en had de functionaliteit van een telraam.

Die eerste transistorradio′s waren veel kleiner dan die met buizen. Hoe meer transistoren er in zaten, hoe indrukwekkender. Er waren modellen ter grootte van een dik pocketboek met wel 10 transistoren.
Mijn eerste transistorradio van het formaat zeepdoos met 6 transistoren, kreeg ik van de meneer van een radio-onderdelenzaak, als dank voor het helpen sjouwen met een zware filmprojector, o.a. naar de officiële ingebruikname van de laatste geautomatiseerde telefooncentrale in Nederland, in Warffum, om de film van Louis van Gasteren te vertonen.

Naast mijn werk als "leerling-bediende" werkte ik enkele uren per week in de elektronicawerkplaats van het NatLab. Later kwam ik bij een vaste werkgroep, waar ik de schema′s van mijn chefs omzette in apparatuur. In feite was elk apparaat uniek, zoals een magneetveldmeter voor ons cyclotron.
In de radiootjes zaten germaniumtranistoren ("torren" zeiden we), maar wij werkten daar met de nieuwste halfgeleiders van dat moment: siliciumtransistoren en bijvoorbeeld ook tunneldiodes.

Na 6 jaar vertrok ik naar een bedrijf dat oproepsystemen maakte voor zorginstellingen. Daar werd al wel gebruik gemaakt van transistoren. De "piepertjes" (pagers) waarmee het personeel naar patiënten werd gedirigeerd, waren natuurlijk opgebouwd met transistoren. Het systeem waarmee dat alles werd bestuurd bevatte nog steeds hoofdzakelijk germanium-"torren" waarmee relais aangestuurd werden, omdat er nog geen transistoren waren die de grote signaallampen konden aansturen.
In de loop der jaren nam de vraag naar complexere systemen toe, en door de ontwikkelingen die door Gordon Moore en zijn conculega′s in gang waren gezet, werden ook de beschikbare componenten kleiner en krachtiger. Na de transistoren kwamen er Integrated Circuits (IC's), een samenvoeging van meerdere tarnsistoren op één basis, en volgens de "wet van Moore" nam de complexiteit van de bouwstenen steeds sneller toe.

Van transistoren via "IC" tot "chip", de chip is 5x5mm, de afdruk is 80x70cm.

Zo begon ik mijn loopbaan met losse transistoren met andere onderdelen op een printplaat te solderen, en vond je het al heel wat als er 12 transitoren op één unit van 12x18 cm zaten.
Een van mijn laatste projecten was het ontwerpen van een schakeling met pakweg 70.000 transistoren die op een schijfje silicium van 5x5 mm "gebakken" werd bij Philips, dat later de halfgeleideractiviteiten afsplitste naar NXP en ASML. Die chip, een Application Specific Integrated Circuit (ASIC), kwam in een portable voor bewakers die er alarm mee konden slaan en waar op een centrale te zien was waar op het terrein het alarm gemaakt was.
Dat is nog lang niet het aantal transistoren dat nu op bijvoorbeeld een processorchip zit.

De portable met mijn chip en nog een andere.

Na dat ontwerp heb ik nog een aantal apparaten gemaakt met microprocessoren, die ik ook programmeerde.
Mooie route als je met een diploma LTS-Elektro van start gaat, eindigt als Hoofdontwerper, en al doende voor je baas ook nog een paar patenten in de wacht sleept, al zeg ik het zelf 😁

Het bericht bij de NOS: Gordon Moore overleden

220104 - Schaatsende broers, en ijzig werk...

Vandaag werd er aandacht besteed aan de Elfstedentocht van 1997, de laatste keer dat die gehouden werd. Ik dacht aan een fotootje van mijn vader met twee van zijn broers. Hij was de oudste van vier, de jongste was er niet bij. Zijn verhalen heeft hij me niet kunnen vertellen, ik moet het doen met foto's en nagelaten correspondentie.

Hun thuisbasis was Hoogkerk, preciezer gezegd Vierverlaten. Mijn vader zal, gezien zijn tenue, met verlof zijn geweest. Hij was in dienst in 1936 en 1937, en van augustus 1939 tot de capitulatie in 1940. Betere datering heb ik niet.
Een foto waarop ze een stuk jonger zijn, laat ze in oplopende volgorde zien: Geert (1922), Aaldert Geert (1920), Johannes (1918), en Klaas (1916), mijn vader.
Zij en hun echtgenoten zijn inmiddels allen overleden.

Op 19 december 1939 stuurt mijn vader vanuit Egmond een ansichtkaart naar Johannes, die dan in Twist (post Oplo) verblijft, met op de achterkant o.a. de tekst: "Gaat het je nog naar de zin? Mij niet. Je zult wel meer kou lijden daar, dan ik hier. Ik wou dat ik m'n schaatsen hier had, vandaag vriest het niet meer."
De plaats Twist vond ik nu niet, die is hernoemd tot Westerbeek.

In december 1941 werkt mijn vader in Hardegarijp, als opzichter bij de aanleg van drie bruggen. Het is dan blijkbaar flink aan het winteren. Hij schrijft aan Johannes, die dan in Veenendaal is: "'t Kan nu wel eens een lange winter worden. Kun jij nog een poosje doorwerken zo? Als je aan 't timmeren bent, kan het gauw. Het treft voor ons heel slecht. Alles was voorelkaar om morgen de brug hier in Hardegarijp te storten en nu gaat het natuurlijk niet door. De timmerlui zijn vanmorgen tijdelijk geschorst en de arbeiders vanavond. Ik ga hier met 1 timmerman nog wat afwerken, ik denk van een paar dagen, als 't weer het toelaat en dan zal 't ook wel gebeurd zijn. Alle hoop is nu op dooi weer. Als 't doorvriest zal ik m'n ontslag wel krijgen aangezien ik vrijgezel ben."

Behalve de hierboven genoemde brug is er van een andere het beton al gestort en is de ploeg van zijn collega nu met de tweede bezig: "Met de middelste put lijkt het niet best. We hebben al 3 keer de put vol zand en water gehad en nu staat het water nog binnen even hoog als buiten. De Hogebrug is gestort en Libbe de Vries zit nu bij de middelste."

Mijn vader denkt tussen het werk door wel aan schaatsen: "Als 't hier winter blijft valt hier wel te schaatsen. De halve wereld staat hier onder water, zo laag is 't hier. Met hoog water is alles blank. Vanmorgen zijn we druk aan 't ijsbreken geweest. Er was een praam met grind onderweg blijven liggen Zaterdag, en de cementpraam lag hier ook nog een end vandaan."
In januari 1942 wordt inderdaad, ondanks de bezetting, de Achtste Elfstedentocht gereden, maar veel deelnemers reden verkeerd vanwege de verduistering.

Er is me niet bekend of er ooit familieleden aan een Elfstedentocht hebben deelgenomen. De schaatsen die mijn vader onderheeft op die foto heb ik nog. Ze komen van een destijds bekende leverancier: J. Noorman uit Den Ham (bij Aduard). Mijn grootste schaatsprestatie op deze schaatsen was een tocht over het Oranjekanaal, van Westenesch naar Orvelte en terug.

211013 - Ik zag ze niet vliegen, ze waren al geland.

Dezer dagen fietste ik nog maar weer eens een eind. Geen uitgestippelde route, zomaar intuïtief door streken waar ik al in geen tijden meer geweest was.
Op een plek, nogal buiten de bewoonde wereld, zo'n omgeving waar de politie tegenwoordig soms drugslabs ontmantelt, zag ik iets vreemds. Twee keer kijken, drie keer kijken: er piepten drie halfronde koepels boven een hoge maisakker uit.
Daar moest ik het mijne van hebben! Ik zette mijn fiets tegen een paaltje en klauterde op een gammel hek, zodat ik iets meer zicht had. Ik vroeg me af of ik nou geconfronteerd werd met een paar gelande UFO's, want ik herkende niets normaals. Tijdens de lessen materialenkennis had ik die kleuren en structuur nooit gezien, en later in de praktijk ook niet. Er heerste een doodse stilte, ook de koeien die daar leken te grazen hoorde je niet.
Ik tuurde, ik durfde niet dichterbij te gaan - maar het leek wel of die "koeien" enigszins gecamoufleerde schubben hadden!
Van dat tafereel moest ik natuurlijk een foto maken. Toen ik mijn smartphone had ingesteld, schrok ik: boven de twee plompe, hoge containers in het midden zag ik op het scherm vreemde kleuren, een soort aura's leek het wel. Thuisgekomen bleken die kleuren inderdaad vastgelegd te zijn! Vanuit mijn achtergrond in elektronica en telecommunicatie dacht ik meteen aan een sterk elektromagnetisch veld, mogelijk communicatie met een verre thuisbasis. Ik had trouwens een kilometer terug een 5G-zendmast gezien, misschien dat ze daar op af gekomen waren!

Die vreemde situatie vond ik niet geschikt om in mijn eentje verder te onderzoeken, dus ik stapte weer op en fietste naar huis, met het idee dat ik dit verhaal maar niet moest gaan rondbazuinen, want niemand zou me geloven: ik zou worden aangemerkt als "verwarde man", vreesde ik. Ook thuis hield ik het eerst maar even voor me.
's Avonds ging ik op internet zoeken. Geloof het of niet, ik vond al snel een foto van maisvelden daar in de buurt, waar iemand met een drone foto's had gemaakt. Eén foto liet een maisveld zien dat vlak naast die drie koepels lag. En er was een graancirkel te zien! Die zijn in mais moeilijker te maken dan in ander graan, vanwege de harde stengels. Hier was een duidelijk beeld gemaakt van een letter: de Q…

Zeg nou nog maar eens dat dat allemaal toeval is! Net in de periode dat Trump probeert vroegere medewerkers te weerhouden van het afleggen van verklaringen bij de parlementaire onderzoekscommissie over zijn gedrag tijdens de bestorming van het Capitool - waarmee heeft hij een verbond gesloten: een buitenaardse beschaving, of zijn het toch Amerikaanse miljardairs die de ruimte te gelde willen maken, en daarbij Trump's populariteit goed kunnen gebruiken?
Tja, het kan natuurlijk gewoon ook dat Bill Gates hier achter zit, nu Windows 11 geïntroduceerd moet worden, en dat hij hiermee de aandacht wil afleiden van de nano-chips. Want het is nog steeds niet opgelost wie Q is...

210307 - Het Lam Gods

Dit wereldberoemde schilderstuk uit 1432 van de gebroeders van Eyck is weer in het nieuws, en dus weer aan de oppervlakte van mijn herinneringen.
Het is een onderwerp waarin de paden van mijn opvoeding en mijn loopbaan elkaar kruisen: het schilderij is een toonbeeld van de theatrale Rooms-Katholieke interpretatie van het Christendom, terwijl mijn opvoeding zich in sobere protestantse sferen voltrok.
Diep verankerd in het nog aanwezige deel van mijn tere kinderziel gist nog steeds Zondag 30 van de Heidelbergse Catechismus, waar het Gereformeerde Avondmaal als de enig juiste "viering" van de dood van Jezus de verlossing van al onze zonden belooft, terwijl als overeenkomstig ritueel de "paapse mis" wordt gekwalificeerd als "vervloekte afgoderij".

Gelukkig was mijn geest inmiddels flexibel genoeg toen Het Lam Gods via mijn werk op mijn pad kwam. Althans, in de vorm van de existentie van dit schilderij, ik heb het nog nooit in het echt gezien.

Retabel Het Lam Gods, door Hubert en Jan van Eyck
Afbeelding via Wikipedia, Publiek domein

Op 29 december 2019 schreef ik op mijn Facebook-pagina: "De laatste tijd kom ik steeds deze afbeelding tegen op FB. Ik heb het nooit in het echt gezien, maar dit kunstwerk heeft een vaste plaats in mijn geheugen. Begin jaren 1970 heb ik onderdelen mogen maken voor een systeem om het te beveiligen. Het was een project van het bedrijf dat ons in België vertegenwoordigde. Dat systeem zal, gezien de snelle ontwikkelingen in de elektronica, intussen al een aantal keren vervangen zijn, denk ik…"

Het kunstwerk heeft in de ruim een half millenium van zijn bestaan een nogal turbulente geschiedenis ondergaan, met slechte omgevingscondities, censuur (overschildering), diefstal, enzovoorts, maar is nu, door een restauratie die in 2012 begon, voor een groot deel in oorspronkelijke glorie hersteld, en is nu zodanig geplaatst dat het beter tot zijn recht komt. Nog steeds achter pantserglas en streng beveiligd.

In 2020 schreef Trouw een beschouwing over de restauratie: Het echte Lam Gods kijkt ons weer aan, jammer van de armetierige presentatie, toen het teruggeplaatst was in de (oude) beveiligde kooi.
Deze week plaatste de NOS een video over de plaatsing in een nieuwe kooi, beter belicht, beter beveiligd en beter beschermd tegen omgevingsvariabelen: 'Het Lam Gods' na lange restauratie weer te bewonderen in Gentse kathedraal - Na 12 jaar restaureren is het Lam Gods, het 15e-eeuwse meesterwerk van de gebroeders Van Eyck, weer te zien voor publiek. Voor een jaartje dan, want de restauratie is nog niet klaar.

200520 - Niklas - Puzzelen

Ik herinner me een discussie over puzzelen met een mevrouw die ik Wilma zal noemen, omdat ik haar naam vergeten ben. Ik vertelde dat ik het liefst "Varia"-boekjes kocht met allerlei verschillende puzzels, omdat ik van afwisseling hou. En dat ik toen net de spelregels van de Sudoku had ontdekt, en dat die puzzelvorm me in z'n greep had gekregen. Cryptogrammen daarentegen sloeg ik altijd over. "O," zei Wilma enthousiast, "dat vind ik juist de leukste puzzels, dat is nou echt een kwestie van logisch denken!"
En dat riep bij mij zóveel associaties op, dat ik niet stante pede een reactie klaar had. Ik ben nou eenmaal geen eloquente mathematicus of cryptoloog. Mijn werk was digitale logica.
Het gesprek vond plaats tijdens de uittocht uit een bijeenkomst en was dientengevolge ook meteen beëindigd. Dezer dagen kwam het voorval terug in mijn herinnering; niet vanwege Wilma, die heb ik nooit weer ontmoet. Ons enige nauwere contact was deze small-talk.

Nog steeds sla ik de cryptogrammen over, omdat ik het gevoel heb dat ik daarbij hetzelfde probleem heb als waarom ik vroeger zo'n moeite had om een opstel te schrijven: niet het formuleren van een tekst, maar het vinden van een onderwerp of de volgende stap in het verhaal in de zee van ideeën die zich aan me opdrongen.
In mijn beleving heeft het oplossen van een cryptogram minder te maken met logica dan met associatief denken. Bij een cryptogram is het niet uitgesloten, dat de associaties uit een omschrijving leiden tot een volkomen terechte, andere mogelijke oplossing dan het gevraagde woord. Het gevraagde woord is vantevoren bedacht om een in elkaar passend netwerk van woorden te creëren. Voorbeeld: Het woord vier(de) kan staan voor het Romeinse cijfer "IV", en dus als letters "I en V" te gebruiken, maar ook doelen op de vierde letter van het alfabet de letter de "D", of nog een mogelijkheid; verleden tijd van vieren (= feesten óf een touw laten vieren).
Mijns inziens moet het zelfs mogelijk zijn om een dusdanig netwerk te construeren, dat met de daarbij samengestelde lijst van omschrijvingen verschillende kloppende oplossingen te maken zijn.
Een sudoku daarentegen is netwerk dat voldoet aan strikte, vaste voorwaarden, en is alleen op te lossen door logische regels te volgen. De enig mogelijke creativiteit bij het oplossen van een sudoku is het vinden van de meest effectieve strategie voor elke fase in het proces. Voor elke nieuwe sudoku staan de vooraf ingevulde variabelen op een andere plaats in een andere combinatie, waardoor ook de plaats van de nog te vinden variabelen wordt bepaald.
Ik zie er wel een metafoor in voor het verschil tussen wetenschap en de fantasierijke, onwetenschappelijke beweringen waarmee we overspoeld worden. Curieuze associaties als surrogaat voor logisch houdbare bewijzen.

191207 - ZOZ - Van Sinterklazen en daken

Aangezien wij geen inwonende kinderen en kleinkinderen hebben, leek het Sinterklaasgebeuren vrij onopgemerkt aan ons voorbij te gaan, behoudens het luidrucht veroorzaken op de deur bij een gezin in de buurt, teneinde het binnenhalen van de surprises aldaar te initiëren.

Toch hadden wij die middag zelf een verrassingspakket ontvangen dat voor ontsteltenis zorgde: bij ons gaat het dak er af. En niet zoals ooit een vroegere buurman uit zijn dak ging, maar letterlijk.
Weliswaar krijgen we er een ander dak voor in de plaats, maar dat gaat gepaard met een verbouwing waar we nou niet direct op zaten te wachten - we vinden dat we ons huis prettig en praktisch hebben ingedeeld en ingericht, en dat lijkt flink overhoop te gaan.
We moeten maar zien hoe we onze zolder tijdelijk helemaal leeg krijgen, en na de ingreep en gewijzigde indeling, maar afwachten of alles nog past.
En waar we onze spullen zolang moeten bergen. Toen we in 2004 trouwden betekende dat, dat we twee huishoudens, met inbegrip van dierbare spullen, "in elkaar schuiven" moesten.

In ons geval was in eerste instantie de reactie op deze surprise: "Ze kunnen het dak op!", maar of het dak daar tegen bestand is…?

The Great Muppet Caper: Getting up the roof:


Nou zijn ze geloof ik niet van plan om bij de werkzaamheden te werk te gaan volgens zo'n script als voor de Muppets-bioscoopfilm The Great Muppet Caper (nl), maar het wordt, voor onze begrippen wel spektakel, ook al hoeven we blijkbaar niet tijdelijk verkassen.
Ik sluit niet uit dat we straks, net als de oervader van de Nederlandstalige rock'n roll Peter Koelewijn (nl) als we er even zat van zijn, de inmiddels klassieke kreet slaken, zoals op zijn debuut-single uit 1960: Kom Van Dat Dak Af!
Hier brengt hij het met Mooi Wark, en als de bouwvakkers er inderdaad plezier in hebben en goed werk afleveren, zal het uiteindelijk wel goed komen, hopen we.
Meer kunnen we voorlopig niet, en ons is beloofd dat onze energierekening dan lager zal worden door betere isolatie en zonnepanelen. Wel even afwachten wat er met de huur gebeurt...

Peter Koelewijn en Mooi Wark - Kom van dat dak af:


Wat we wél zeker weten is, dat het geen daktuin wordt, zoals waarover Al Jarreau (nl) zingt.
Jarreau is bekend door zijn Scat singing (nl), vocale improvisatie met woordeloze klanken, een jazz genre dat we ook kennen van Ella Fitzgerald en Louis Armstrong.

De video die ik gekozen heb, bevat natuurlijk goed en flexibel geboetseerde dansers en danseressen, maar een van de eerste beelden toont een Fender Rhodes piano (nl), waarover ik net in de Volkskrant een lyrisch verhaal van Mathijs de Groot gelezen had.
Het is een instrument dat bespeeld wordt als een piano, maar de toetsen bedienen hamertjes die in plaats van snaren, stemvorken aantikken. De trilling van die stemvorken wordt vervolgens elektrisch versterkt, en dat geeft het instrument zijn eigen geluid.
De Fender Rhodes piano is heel populair in diverse muziekgenres, en is gekoppeld aan veel beroemde namen.
Een bekende Nederlandse bespeler uit de jaren zeventig was Rob Franken,die onder andere, samen met Toots Thielemans (nl) de filmmuziek speelde van Turks fruit.

Al Jarreau - Roof Garden (Official Music Video):

---

Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Melody.
Afleveringen t/m ZOZ347 vind je bij Trees, en de afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij de oorspronkelijke initiatiefneemster Marja.

191116 - ZOZ - Van offday en eenzaamheid

Als je even een dag hebt dat het misloopt, loopt vaak alles mis. Dat was bij mij nu niet zo, maar ik heb even een dip, en die volgt op een domper, die weer volgde op gewone en zelfs ook nog wel goede dingen.
De auto staat weer mooi op de winterbanden, en daarna zijn we een nieuwe smartphone gaan halen voor Marijke. Met het exemplaar dat ze had, liep ze tegen steeds meer beperkingen aan, terwijl je afhankelijkheid van zo'n ding steeds sterker aangemoedigd wordt: er zonder kun je geen bankzaken meer doen, geen belangrijke informatie raadplegen, overal moet je bevestigen met je smartphone, en veel contacten worden er gemakkelijker mee gemaakt.
Maar toen we thuiskwamen lag er op de deurmat een onverwachte rekening, voor een niet onaanzienlijk bedrag. Dat wordt dus even passen en meten de komende tijd.

Gelukkig is er dan nog muziek. Tot mijn verbazing werd mij zomaar een passend lied in de schoot geworpen, waarbij de uitvoering voldoende relativerend werkt om ook de vrolijke kanten van het leven te blijven zien.

André van Duin - Ik heb mijn dag niet vandaag:


Bij de kenners popt bij deze melodie natuurlijk direct heel iets anders uit hun herinnering, waarschijnlijk de meest bekende versie van dit lied, gezongen door Elvis Presley.

Elvis Presley - Are You Lonesome Tonight?:


Are You Lonesome Tonight (nl) is al geschreven in 1926 door Lou Handman en Roy Turk; voor de liefhebber staat hier veel interessante informatie over de achtergrond van deze song, waarbij gehint wordt in de richting van Shakespere en een Italiaanse opera!

De eerste zanger waarmee een opname gemaakt werd van deze song is echter Charles Hart, een vaudeville-artiest. Dat was in 1927.

Charles Hart - Are You Lonesome Tonight? (1st Recording, 1927):

---

Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Melody.
Afleveringen t/m ZOZ347 vind je bij Trees, en de afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij de oorspronkelijke initiatiefneemster Marja.

191019 - ZOZ - Van stambomen en natuurvrij maken

Ik ben deze week weer eens bezig met het grasduinen in onze stambomen, om te proberen daar iets van "op papier" te krijgen. Nu vooral Marijke's stamboom.

Deze week zijn ook mensen, namens de woningbouwcorporatie, bij ons op het dak geweest om het "natuurvrij te maken". Ik zat die term wel even te herkauwen toen deze activiteiten werden aangekondigd.
De bedoeling is, dat de daken ontoegankelijk worden gemaakt voor b.v. huismussen, vleermuizen en gierzwaluwen. De dieren worden dan bij toekomstige werkzaamheden niet verstoord.
Er kwamen een paar mensen met een hoogwerker een paar dagen op ons pleintje rondcrossen, waarmee ze zich naar hun hoge werkplekken tilden. Dat ging niet altijd goed.

Er staat een boom voor ons huis, een berk, die een lange geschiedenis heeft. Toen het nog een dunne boom was, heeft 'ie flink op z'n donder gehad: hij heeft met z'n top op straat gehangen door ijzel. Hoe erg dat was, toont een terugblik door RTV Drenthe tijdens een ijzelbuitje in januari 2016: Weet u het nog, de ijzelramp van 1987?. "Onze" boom zag er toen ongeveer zó uit:

Toen het grote opruimen begon, kwamen mannen met kettingzagen het pleintje op. Die wilden de berk rücksichtlos aan stukken zagen, maar Marijke heeft zich er voor gegooid en geëist dat de boom, die zich alweer aan het oprichten was, een kans zou krijgen. Vandaar dat 'ie er nog staat, tot groot genoegen van veel vogels. Dat geeft ons, behalve vogelpoep op de auto en bladvegen in de herfst, een verhoging van het woongenot.

De berk versperde niet de toegang tot ons dak, maar liep toch schade op bij de werkzaamheden. Of dat nou kwam door onachtzaamheid of door gebrek aan stuurmanservaring met de hoogwerker, een flinke tak werd gekraakt, zodat het op den duur gevaarlijk zou worden. Stel je voor: weer ijzel?

Het riskante deel van de tak is inmiddels verwijderd. Nu terug naar de stambomen.
Tegenwoordig kun je online, gewoon met je PC'tje thuis, heel veel vinden over je voorouders en verwanten behalve, ruwweg, gegevens van mogelijk nog levende personen. De eerste stap omhoog in je stamboom zul je dus zelf paraat moeten zien te krijgen.
Wat zul je aantreffen? Koningen of ridders? Beroemdheden? Of gewone arbeiders, armoedzaaiers en bandieten?
Of "onechte kinderen"? Merkwaardige uitdrukking, want als een van je voorouders een "onecht" kind zou zijn, hoe kun je dan ontstaan zijn? Je bestaat toch ècht!
"Onechte" kinderen zijn blijkbaar volgens onze "Joods-Christelijke traditie" op onbehoorlijke wijze ontstaan. Een andere uitdrukking is: buitenechtelijke kinderen. Hm, toch wel gek, het hele Christendom is toch gebaseerd op het leven van een buitenechtelijk (dus onecht) kind, want Maria was niet getrouwd, zo is mij in mijn christelijke opvoeding bijgebracht. Tja, een oude leermeester zei ooit, dat een dwaas meer kan vragen dan vele wijzen kunnen beantwoorden. Tegenwoordig lijkt het omgekeerd: wijzen stellen vragen, en dwazen plempen de "sociale" media vol antwoorden...

Bij zo'n stamboomonderzoek kom je wel verrassingen tegen. Personen die onvindbaar zijn, totdat je bijvoorbeeld door zoeken via hun partner ontdekt dat een naam anders is geschreven. Een C die een K geworden is, een Lammigje (typisch Drents?) vind je in Gelderland terug als Lammechien, maar ook nog eens als Lammichien. Ik vond zelfs een dame met drie voornamen, waarvan op meerdere plaatsen de laatste twee namen verschillen in andere aktes, maar toch dezelfde persoon is, wat bevestigd wordt in de gescande huwelijksakte van een dochter.
Het kan komen doordat het sierlijke handschrift, of de hanepoten, van de ene ambtenaar verkeerd gelezen worden door de andere. Of een halfdove klerk vervangt een niet goed verstane naam door een naam die hij kent en er wel wat op lijkt - zo lijkt dat vaker te gaan met mondelinge overdracht van informatie.

Waarom dit lange verhaal over bomen / stambomen hier? Omdat ik daar mee bezig was, en dacht: is er muziek over familie en voorouders?
Het eerste dat daarbij in me opkwam was een song die al eerder geplaatst is: Shame And Scandal In The Family (nl). Oorspronkelijk was het een song, geschreven in 1943 door calypso-zanger Sir Lancelot voor de film "I Walked With A Zombie". Van die versie, toen nog getiteld "Fort Holland Calypso Song", werden diverse covers opgenomen.
Later werd de tekst herschreven en de titel gewijzigd (terwijl de melodie en het refrein gelijk bleven) door … Lord Melody, en daarvan kennen we vele versies. Ik kies deze vandaag, van een groep met de toepasselijke naam Madness (nl), en waar je de tekst kunt meelezen om het scandaleuze familieverhaal te kunnen volgen.

Madness - Shame And Scandal:


Ach laten we nog eens aan de (stam)boom schudden - deze vond ik bij toeval, de titelsong van het verzamel album Shaking the Tree: Sixteen Golden Greats van Peter Gabriel (nl). Hij schreef en zingt het nummer samen met de Senegalese musicus en politicus Youssou N'Dour (nl).
Vrouwen zijn belangrijk in deze song, en in stambomen wordt de mannelijke lijn vaak gevolgd, dus deze is hier wel op z'n plaats. En ik vind 'm mooi!

Peter Gabriel & Youssou N'Dour - Shaking The Tree:

Wie de tekst wil lezen, die staat op youtube onder de video.

Hoe verwarrend het zoeken in oude akten en familierelaties kan zijn, wordt duidelijk gemaakt in mijn laatste keuze van deze keer. Ik heb deze song in een andere versie al eens geplaatst in een muziekblog over het grootvaderschap, maar nu ik aan het stamboom-puzzelen ben vind ik deze versie helemaal gepast. Het is een anekdote die vaak, maar voor het eerst in 1822 is gepubliceerd. Het werd omschreven als een "opmerkelijke genealogische curiositeit", en daar kan ik wel mee instemmen. De titel van de song is: I Am My Own Grandpa.

Ik koos de versie uit The Muppet Show (nl), volgens de lijst met episodes zou die uitgezonden zijn (UK) op 30 januari 1977.

Ik vond een website met de tekst van deze song, en een verhelderend schema er naast, de genealogie-site van Paul Stoneburner. Lees de tekst mee en ga met de muis op de links in de tekst staan (klikken hoeft niet), dan zie je in het schema rechts over welke verbinding(en) het gaat. Mooi gedaan!

Muppet Show, Gogolala Jubilee Jugband - I'm My Own Grandpa:


O ja, voor wie het begrip "stamboom" ruim neemt, ik vond ook nog een website met een soort Stamboom van de muziek. Komt misschien nog wel eens van pas.

---

Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Melody.
Afleveringen t/m ZOZ347 vind je bij Trees, en de afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij de oorspronkelijke initiatiefneemster Marja.

190907 - ZOZ - Van methoden en fluitjes

Ik ben, tussen alles door, al maanden bezig met het opschrijven van mijn herinneringen aan de 34 jaren bij mijn laatste werkgever. Dat wil zeggen, ik ben binnen dat bedrijf twee keer naar een andere afdeling verhuisd, en dus van functie veranderd. Het bedrijf was eerst een familiebedrijf in de groei, dat opgesplitst werd, en later werd het overgenomen door een Zweedse international.

In al die jaren is de techniek rigoreus veranderd, en ook de manier van werken. In mijn tijd als ontwerper werd steeds meer papier en potlood en soldeerbout vervangen door beeldschermen en toetsenborden, en deden microprocessors met bijbehorende programmering hun intrede.
Het programmeren begon voor onze generatie met het vastleggen van onze ideeën hoe een apparaat moest werken, in zogenoemde machinetaal. Later kwamen er "hogere programmeertalen" en bedachten slimme jongens allerlei methoden om betere programma's te maken - dat was ook wel nodig, omdat die programma's steeds complexer werden. Ook voor ons was daar geen ontkomen aan.

In 1990 stond in ons personeelsblad daar iets over in de rubriek met korte mededelingen en humoristische opmerkingen.

'Gestructureerd ontwerpen' is een populair onderwerp. Iemand met een universitaire achtergrond (die zou er dus verstand van moeten hebben) zei daar onlangs het volgende over:
'Er zijn drie redenen om gestructureerde ontwerpmethoden in huis te halen:
1 - Je kunt er complexere onderwerpen mee aan, als je je tenminste aan de bijbehorende voorwaarden houdt, zoals het tevoren vaststellen van je ontwerpspecificaties.
2 - Mensen met een minder grote begaafdheid kunnen toch gecompliceerde opdrachten tot een goed einde brengen.
3 - Managers krijgen het idee dat ze beter begrijpen wat de techneuten aan het doen zijn.
De eerste is de reden geweest om de gestructureerde methoden te ontwerpen, en aan de tweede dankt de term 'gestructureerd' z'n populariteit. Maar de derde is de feitelijke reden waarom gestructureerde methoden worden ingevoerd'.

Mijn tekening uit een presentatie over ontwerpmethoden (1995).

Deze week herinnerde ik me een voorval, waarbij de afdelingschef van de afdeling Mechanische Ontwikkeling, Gert, ook op de afdeling Elektronische Ontwikkeling rond ging, om te inventariseren welke methodes er zoal in gebruik waren bij het ontwerpen. Die methodes werden gesierd met afkortingen, die uiteraard een buitenstaander niets zeiden.
Toen hij bij mij kwam, was ik net met een triviaal klusje bezig. Welke methode ik gebruikte, vroeg Gert, waarop ik antwoordde: "De JBF-methode!" "Daar heb ik nog nooit van gehoord, waar staat dat voor?" Gert voelde zich voor de gek gehouden toen ik zei: "Jan Boeren Fluitjes", maar hij was ook wel in voor een geintje.
Vanuit de afdeling Marketing kwamen, naar de stand van de techniek toen, nog wel eens onrealistische productwensen. We maakten relatief eenvoudige "piepertjes", waarmee bijvoorbeeld een verpleegster naar een patiënt werd verwezen. Er waren toen net de eerste mobiele telefoons op de markt, die we nu "van het model koelkast" noemen. Samen verzonnen we onderstaande prent voor het personeelsblad, Gert tekende beter, dus dat deed hij.

Bij deze gedachten zocht ik naar een passend muziekje. Het zoekwoord "method" leverde niets bruikbaars op, dus probeerde ik "systematic", en dat had wel een bevredigend resultaat. De Canadese groep Arkells, waarvan ik het bestaan zelfs niet vermoedde! (tekst Systematic.)

ARKELLS - Systematic:


En als we het dan toch over "boerenfluitjes" hebben, ik vond een vrolijk muziekje dat daar goed bij past. Ik krijg altijd zo'n warm en tegelijk melancholiek gevoel bij Cajun muziek (nl), en de setting in deze video is zo heerlijk relaxt.
Lee Benoit bespeelt een instrument dat ik nog nooit beter bekeken had, de Cajun accordion, en zingt over Lacassine, Louisana.

Lee Benoit - Lacassine Special:

---

Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Melody.
Afleveringen t/m ZOZ347 vind je bij Trees, en de afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij de oorspronkelijke initiatiefneemster Marja.

190817 - ZOZ - Van Parels, Morsen en Zwijnen

Lang geleden las ik in de Volkskrant een recensie over een groep die ik nooit intensief gevolgd heb, maar waarvan ik de naam gemakkelijk kon onthouden: Pearls Before Swine. Die recensie heb ik opgeslagen en kwam 'm nu weer tegen. Dat mijn aandacht er nu bij bleef hangen, komt mede door ons bezoek aan het Jheronimus Bosch Art Center in 's-Hertogenbosch tijdens onze vakantie, als herinnering aan ons bezoek aan de stad in 2011 met Marijke's in 2017 overleden zus Sylvia.

Daar hing niet alleen werk van Hieronymus Bosch, ook wel genoemd Jheronimus, of gewoon Jeroen Bosch , nu was er ook een expositie van "mail-art", met als thema "The Monk", waarin opgenomen een inzending van zwager Nico van Hoorn.

©Nico van Hoorn - Monk

Monnik, Bijbel en Jeroen Bosch, ze zijn niet van elkaar te scheiden. Jeroen Bosch met zijn op Bijbelse interpretaties berustende monumentale schilderstukken, waaraan een satirische knipoog niet vreemd is, werd ook wel genoemd: 'den duvelmakere' (de schepper van duivels).
Dat is een mooi bruggetje naar de muziek van dit blog: de groep Pearls Before Swine ontleent zijn naam aan een Bijbeltekst, uiteraard de Engelse versie: Matthew 7:6:

Give not that which is holy unto the dogs, neither cast ye your pearls before swine, lest they trample them under their feet, and turn again and tear you to pieces.

In de Nederlandse Statenvertaling:

Geeft het heilige den honden niet, noch werpt uw paarlen voor de zwijnen; opdat zij niet te eniger tijd dezelve met hun voeten vertreden, en zich omkerende, u verscheuren.

Over de juiste interpretatie van deze tekst lijken de geleerden nog niet uitgepraat. Ik speel graag even met de gedachte dat hoe ouder de vertaling, hoe dichter die wel eens bij de oorspronkelijke betekenis zou kunnen liggen. Moderne vertalingen worden gemaakt vanuit een leefwereld die zó anders is dan die van toen; de mens staat veel verder af van de basis van het bestaan, de meeste mensen van nu hebben bijvoorbeeld nog nooit zelf op een boerderij gewerkt, of gejaagd en de prooi geslacht.

De groep bedoelde: geef geen waardevolle dingen aan wie het niet begrijpt of waardeert. Ze maakten mystieke-, melancholieke- en protestsongs, zoals in die tijd meer artiesten. Ze vonden zichzelf ook niet zo fotogeniek en gaven niet of nauwelijks interviews, daarmee schiepen ze een mysterie rond de groep.

De verbinding van Pearls Before Swine naar Jeroen Bosch is ook een inkoppertje: voor de hoes van hun debuutalbum, One Nation Underground, kozen ze een uitsnede van het rechter paneel (en), het "hellepaneel", van Bosch's schilderij de Tuin der Lusten (en). Het schilderij hangt in het Museo Nacional del Prado in Madrid, maar de groep koos de uitsnede zoals die stond op de omslag van het boek The Hunger and Other Stories van schrijver Charles Beaumont.

Thomas (Tom) Rapp begon de groep met een paar vrienden van High School. Ze kregen snel een platencontract en namen hun debuutalbum op. Er werden zo'n 200.000 exemplaren verkocht, waar ze letterlijk nooit een cent voor ontvangen hebben. Daardoor werd de band ontbonden, maar Tom Rapp is met wisselende muzikanten doorgegaan, tot hij in 2018 overleed. Van dit album zijn er wel heruitgaves geweest, zoals waar de genoemde recensie over ging. Die versie was alleen fysiek te verkrijgen.

Omdat er weinig of helemaal geen live-beelden zijn, moeten we het deze keer doen met het hellepaneel van Jeroen Bosch als afbeelding. Ach, het gaat om de muziek. Ik denk dat er meer nummers van dit album interessant zijn, maar ik kies er twee. Het eerste is een akoestisch nummer. Ik las ergens dat ze geamuseerd de interpretaties van de tekst hebben gelezen.

Another time

Where have you been to?
Where did you go?
Did you follow the summer out
When the winter pushed its face in the snow?

Or have you come by again to die again?
Well, try again another time.

Did you follow
The crystal swan?
Did you see yourself
Deep inside the velvet pond?

Or have you come by again to die again?
Well, try again another time.

When you set to shape the world,
Was the shape the shape of you?
Or did you cast enchanting glances
Through the eye that all men use?

Or have you come by again to die again?
Well, try again another time.

Did you find that the universe
Doesn't care at all?
Did you find that if you don't care
This whole wrong world will fall?

Or have you come by again to die again?
Well, try again another time.

Did you ever capture
All those jewels in the sky?
Did you find that the world outside
Is all inside your mind?

Or have you come by again to die again?
Well, try again another time.

Pearls Before Swine - Another Time (1967):


Het tweede nummer bevat volgens de omschrijving "gecodeerde obsceniteiten". Dat wil zeggen, teksten die in Morse code (nl) verwerkt zijn in de song. De code die vrijwel iedereen associeert met het noodsignaal SOS (...---…), maar waarin complete berichten kunnen worden weergegeven. Nou zijn ze (publiekelijk) nogal preuts in Amerika, en dit is uitgebracht in een woelige tijd, met o.a. protesten tegen de Viëtnam-oorlog, door jonge kerels, dus hoe erg vinden wij het nu? Tja, wat "zeggen" ze dan eigenlijk?

Oh Dear, Miss Morse

Oh Dear, Miss Morse,
I want you,
Oh yes, I do,
I want you.

Chorus:
Dit Dit Dah Dit
Dit Dit Dah
Dah Dit Dah Dit
Dah Dit Dah

This may strike you
Odd-I-ly
But I want you
Bodily

Don't blame me dear,
Blame McLuhan
His media
Were your ruin

Ik gok dat ze in de tekst deze McLuhan bedoeld hebben.
Dit staat voor een punt, Dah voor een streepje in Morse, dus: Dit Dit Dah Dit = F; Dit Dit Dah = U; Dah Dit Dah Dit = C; Dah Dit Dah = K. Tja, van de woorden die ik nu te pas en te onpas om me heen hoor, daar zou ik vroeger een pak voor op m'n broek gekregen hebben...

Pearls Before Swine - (Oh Dear) Miss Morse:


Nog even over de Mail Art: De tentoonstelling in de toren van het Jheronimus Bosch Art Center in ’s-Hertogenbosch is tot 1 oktober 2019 te bezichtigen. Meer info: Jheronimus Bosch Art Center en het blog Monk Project.

En in Emmen is dit weekend het 31ste Internationaal Vliegerfestival.

---

Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Melody.
Afleveringen t/m ZOZ347 vind je bij Trees, en de afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij de oorspronkelijke initiatiefneemster Marja.

190803 - ZOZ - Van metaal, hobo's en sterke verhalen

In mijn bijdrage van vorige zaterdag liet ik twee video's horen met volledig metalen muziekinstrumenten.
Deze week kwam ik een video tegen die me de rillingen weer over m'n rug liet lopen al voordat ik op "start" geklikt had. Zowel de naam van de artiest als de naam van de song.
En niet te vergeten het instrument, dat zowel met een gedeeltelijk als geheel metalen klankkast voorkomt: de resonatorgitaar (nl), vaak volgens de originele merknaam dobro (nl) genoemd.
Oorspronkelijk was het instrument bedoeld om qua volume meer tegenwicht te bieden aan blaasinstrumenten, maar het werd al snel populair door de specifieke klankkleur.

Afbeeldingen Dobro / Resonator gitaar: Wikipedia

De artiest heette Beecher Ray Kirby (1911 – 2002), hij koos de artiestenaam Pete Kirby. Hij speelde al diverse instrumenten, toen hij een Hawaiiaanse gitarist ontmoette, Rudy Waikiki, en leerde van hem de dobro-stijl die hem zo kenmerkte.
De eerste keer dat ik hem bewust hoorde, was op het dubbelalbum Will The Circle Be Unbroken, een project van countryrockband The Nitty Gritty Dirt Band (nl), een dubbelabum, opgenomen in 1971. Ze brachten veel legendarische countrysterren samen, en legden veel klassieke countrysongs vast. Beecher Ray Kirby wordt hier vermeld als Pete "Oswald" Kirby.

Ik denk dat hij nog bekender is als Bashful Brother Oswald oftewel "verlegen broer Oswald". Die bijnaam Kreeg hij in zijn tijd bij Roy Acuff and The Smokey Mountain Boys. Er kwam een zangeres bij de groep van Acuff, en er waren mensen die er schande van spraken dat zo'n jonge vrouw met zo'n groep mannen onderweg was. Acuff deed toen voorkomen alsof Kirby de broer was van Rachel Veach. Zie hier voor meer info.
Acuff vond ook belangrijk dat er grappen gemaakt werden bij de optredens, hier een kort voorbeeld met Kirby en Veach. Bij de video staat op Youtube ook meer info.

Rachel Veach & Bashful Brother Oswald - Have I Told You Lately That I Love You:


Dan kom ik eindelijk bij "de song van de rillingen". Die gaat over een trein, maar dan wel een bijzondere trein. Ik heb de song al eerder geplaatst in een andere versie, in 2017, maar die was nu verdwenen.
De song heette in 1882 eerst The Great Rock Island Route, naar die spoorlijn, en bevatte een lyrische beschrijving van het landschap langs de route.
Na enkele aanpassingen werd de titel The Wabash Cannonball. Het werd echt een klassieker, waarbij diverse artiesten hun eigen variaties maakten op de tekst.
Een van de eerste opnamen (1929) was van The Carter Family: Carter Family - Wabash Cannonball; een andere populaire versie (1936) was van Roy Acuff - The Wabash Cannonball: daarvan zijn meer dan 10miljoen exemplaren verkocht.

Er zijn veel theorieën over de oorsprong van "The Wabash Cannonball".
Utah Phillips stelt dat hobo's zich een mythische trein voorstelden die de "Wabash Cannonball" werd genoemd, een "dodenkoets" die bij de dood van een hobo verscheen om zijn ziel naar zijn bestemming te brengen. Vervolgens werd de song gecreëerd, waarbij tekst en muziek het verhaal van de trein vertelden.

Een hobo (nl) is een reizende werknemer, met name iemand die verarmd is. Vaak reisde de hobo (clandestien) met de (goederen)trein. De term is rond 1890 ontstaan in het (noord-) westen van de Verenigde Staten. In tegenstelling tot een zwerver of landloper, die alleen werkt als hij genoodzaakt wordt, of helemaal niet, is een hobo een reizende werknemer (vergelijk b.v. hannekemaaier of seizoensarbeider).

Een andere theorie stelt dat het nummer is gebaseerd op een sterk verhaal waarin Cal S. Bunyan, de broer van de houthakkende reus uit de Amerikaanse folklore, Paul Bunyan (nl), de hoofdrol speelt. Het is een soort Flying Dutchman (nl) verhaal, maar dan van de Amerikaanse spoorwegen.
Lang geleden werd die legende van de Wabash Cannonball genoteerd door de etnomusicoloog, archivaris en activist Alan Lomax (nl); ik vertaalde het vanaf deze stite.

De jongste van de Bunyan-jongens, Cal S. Bunyan, bouwde de wonderlijkste spoorweg ter wereld; de lijn Ierland, Jeruzalem, Australië en Zuid-Michigan. Het kostte de grootste staalfabriek van het land twee jaar, volgens een rooster van een zesendertig uur per dag en een werkweek van negen dagen om één spoorrail voor Cal te produceren. Elke dwarsligger was gemaakt van een hele sequoia.
De trein had zevenhonderd wagons. De trein was zo lang dat de conducteur op een tweecilinder, super-deluxe motorfiets reed om kaartjes te controleren. Hij ponste elk kaartje door er gaten in te schieten met een automatisch .45 geweer. De trein ging zo snel dat hij na een volledige stop nog steeds vijfenzestig mijl per uur reed.
Na twee maanden dienst was de dienstregeling versneld, zodat de trein een uur voor zijn vertrek op zijn bestemming aankwam.

Op een dag zei Cal tegen de machinist: "Geef haar alle snelheid die ze heeft." Dat betekende het einde van de I.J.A. & S.M. Spoorweg. De trein reed zó snel dat de stalen rails smolten door de wrijving en de dwarsliggers verbrandden tot as . . .
Toen hij op topsnelheid kwam, steeg de machine op als een vliegtuig en lanceerde zichzelf en de zevenhonderd wagons zó ver de stratosfeer in, dat de wet van de zwaartekracht ermee ophield.
Dat was jaren en jaren geleden, maar die trein snelt nog steeds door de ruimte en maakt waarschijnlijk nachtelijke sprongen tussen de sterren, bij Jupiter!

Hier is de versie, "live on Grand Ole Opry", die ik vond met "Bashful Brother Oswald" en Boxcar Willie, ook zo'n gerenommeerde oudgediende!

Boxcar Willie And Brother Oswald - Wabash Cannonball:


Ik noemde Bruce Duncan "Utah" Phillips al hierboven. Nee, ik had ook nog nooit van hem gehoord. Hij was vakbondsman, activist, folkzanger, verhalenverteller en dichter. Na zijn diensttijd in Korea, waar de na-oorlogse verwoesting zijn sociale en politieke denken bepaalde, reisde hij per trein door Amerika en schreef songs. Dit lijkt me een afspiegeling daarvan. (Een "bum" is een zwerver.)

Utah Phillips - Halleluiah I’m A Bum - 1981:

---

Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Melody.
Afleveringen t/m ZOZ347 vind je bij Trees, en de afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij de oorspronkelijke initiatiefneemster Marja.

190622 - Van Imagine, maar dan anders

Voor vandaag had ik iets heel anders in gedachten, maar wat ik nu vond kan ik niet laten gaan. En als ik er iets anders naast zou zetten, zit dat alleen maar in de weg. Evenals veel tekst...
Het stond bij een Nederlandse Facebook-groep, alwaar het gedeeld was van een Australische pagina; zo gaat dat tegenwoordig. Even verder kijken leert dat deze video wereldwijd aandacht heeft getrokken.

De muziek is de originele song Imagine, gezongen door John Lennon.
Er is een video bij gemaakt met Kunstmatige Intelligentie-software, waarmee je iemands mond ogenschijnlijk iets kunt laten zeggen dat hij/zij nooit zou zeggen of gezegd heeft. Ja, daar zit een bedenkelijke kant aan...
Ik hoefde niet lang te zoeken om te vinden dat het gemaakt is door een jong bedrijf in Tel-Aviv, Canny A.I., opgericht door twee ex-software specialisten van het Israëlische leger. Voor wie meer wil lezen over deze video en die techniek is dit een interessant artikel.
Knap gedaan, en het zou mij niet verbazen als John Lennon het ook gewaardeerd zou hebben, met de huidige actualiteit…!

Canny AI / John Lennon - Imagine:

---

Wie mee wil doen met (of luisteren/kijken/lezen bij andere deelnemers) ZOZ: Zwijmelen op Zaterdag, vindt de links bij Trees.
Afleveringen t/m ZOZ260 vind je bij Marja.

190616 - Dwingelderveld en de VAM-berg

Zondagmorgen was het aardig weer, ideaal voor een fietstocht. Ik ben weer in training omdat kleinzoon Thimo in z'n hoofd heeft gezet dat 'ie nog een keer de Afsluitdijk met me wil fietsen. Tja, die is de komende drie jaar dicht voor fietsers, dus ik moet zo lang mijn conditie op peil proberen te houden. We gaan 's zondags er vaak even op uit, maar Marijke fietst niet zo ver. Wat we wel vaker gedaan hebben, we spreken een ontmoetingspunt af, Marijke gaat met de auto en ik op fiets. Zo ook nu, naar een bekende plek voor ons: bezoekerscentrum Dwingelderveld.

We hebben met de toenmalige dichtersgroep gedichten geschreven over het keuterijtje op de Benderse Berg, waar Anne de Vries inspiratie heeft opgedaan voor een aantal van zijn boeken, en, daarvoor al, Jac. P. Thijsse voor zijn rapport over de natuurwaarde van o.a. het Dwingelderveld. Helaas in het keuterijtje in 2018 afgebrand, en daarmee ook de map met onze gedichten.

Marijke was al gearriveerd. We namen eerst een ijsje, en wat later genoten we in de bloementuin van cappucino.

Eigenlijk zag ik het helemaal zitten om ook terug te fietsen, of tenminste eens te kijken bij de VAM-berg, die tegenwoordig toegankelijk is om op fiets je klimvermogen te testen. Glaskunstenaar Jacob Bos schreef onlangs op Facebook dat hij bij de Col du VAM geweest was, maar: "De VAM berg toch nog (f)iets te hoog gegrepen." Daarbij afgebeeld: een gewone damesfiets.
Dat is natuurlijk een uitdaging! Weliswaar ca. 25 jaar geleden, maar ik heb bijna alle roemruchte hellingen in Zuid-Limburg bedwongen: zou ik het nog kunnen?

De VAM-berg lag niet ver van de route naar huis, dus… Maar donkere wolken pakten zich samen, dus pakte ik de wielen uit mijn fiets zodat hij achter in de auto paste, en gingen we samen op weg naar huis.

Het begon inderdaad te regenen, maar we zaten droog en besloten dan maar even op deze manier te gaan kijken bij de VAM-berg. We reden er helemaal omheen, op zoek naar de toegangen. Toen we aankwamen bij de noordelijke toegang scheen de zon alweer. Een wandelingetje leek ons een goed idee. Op de parkeerplaats staan informatieborden, die wat mij betreft wat duidelijker hadden mogen zijn.

Er is meteen een mooi doorkijkje van het pad naar de top.

Er gaan veel makke schapen op een voormalige vuilstort; ze houden hier het gras kort. Dit beeld geeft ook een beetje een idee van de steilheid.

Op de top van de berg is een informatiecentrum over het ontstaan van de berg. Rechts zie je de rokende schoorstenen van de opvolger van de VAM (Vuilnis Afvoer Maatschappij), afvalverwerker Attero.

Voor wandelaars is van/naar de parkeerplaats een verkorte route: over stapstenen een afwatering oversteken. Terug gingen onze schaduwen ons voor.

Op de parkeerplaats is een koffiekiosk. Je kunt er ook terecht voor een eenvoudige doch voedzame maaltijd - ik nam een gehaktbalmenu en Marijke een kipfiletmenu. Niets op aan te merken, behalve dat het goed was.

Weer thuis heb ik toch maar mijn bergverzet met bijbehorend gereedschap opgezocht, een tandwielcassette waarmee het klimmen wat gemakkelijker is, en die ik sinds Zuid-Limburg niet meer gebruikt heb. En mijn conditie was toen ongetwijfeld beter…

En zie hier mijn rijwielwerkplaats, alwaar ik de standaard tandwielcassette heb vervangen door het bergverzet - ik was gelukkig vóór de buien klaar.

Binnenkort maar eens proberen weer echt te klimmen!